‘ကိုရီးယားဆိုသည်မှာ ယုံကြည်မှု’ — လွှတ်တော်သံခင်းတမန်ခင်း၏ အခန်းကဏ္ဍ တိုးလာနေကြောင်း အီးယူလွှတ်တော်အမတ် ဆို
ဥရောပသမဂ္ဂ (EU) နှင့် တောင်ကိုရီးယားအကြား ဆက်ဆံရေး ပိုမိုနက်ရှိုင်းလာနေချိန်တွင် လွှတ်တော်အဆင့် သံခင်းတမန်ခင်းက နှစ်ဖက်ဆက်ဆံရေးကို ခိုင်မာတည်တံ့စေမည့် အရေးကြီးသော အခြေခံအုတ်မြစ်တစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်ကြောင်း ဥရောပပါလီမန်၏ ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်ဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ César Luena က ပြောကြားလိုက်သည်။ ကိုရီးယားအပေါ် ဥရောပလွှတ်တော်အမတ်များ၏ စိတ်ဝင်စားမှု တိုးလာနေပြီး “ကိုရီးယားဆိုသည်မှာ ယုံကြည်မှု” ဟုလည်း သူက အလေးထားပြောဆိုခဲ့သည်။
Luena သည် မကြာသေးမီက အဖွဲ့ဝင် 11 ဦး ပါဝင်သည့် ဥရောပပါလီမန် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို ဆိုးလ်မြို့သို့ ဦးဆောင်သွားရောက်ခဲ့ပြီး ယင်းခရီးစဉ်သည် ကိုရီးယား–EU ဆက်ဆံရေးအတွက် အရေးပါသည့် မှတ်တိုင်တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ ထို့အပြင် သမ္မတ Lee Jae Myung သည် ယခုလအတွင်း ဥရောပသို့ သွားရောက်မည်ဟု မျှော်လင့်ရနေသည့် အချိန်နှင့်လည်း တိုက်ဆိုင်နေသည်။ ၎င်း၏ အဆိုအရ လွှတ်တော်သံခင်းတမန်ခင်းသည် အစိုးရအချင်းချင်း ညှိနှိုင်းဆွေးနွေးမှုများကို ဖြည့်စွက်ပေးနိုင်သကဲ့သို့ ပြည်သူလူထု၏ စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် မျှော်လင့်ချက်များကို ကိုယ်စားပြုကာ ရေရှည်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို ထိန်းသိမ်းပေးနိုင်သည်။
ဆိုးလ်မြို့၌ The Korea Times နှင့် သီးသန့်တွေ့ဆုံမေးမြန်းမှုတွင် Luena က “နိုင်ငံတော်လွှတ်တော်က ကိုရီးယားပြည်သူလူထုကို ကိုယ်စားပြုတယ်။ ကျွန်တော်တို့ ဥရောပပါလီမန်အမတ်တွေက ဥရောပပြည်သူတွေကို ကိုယ်စားပြုတယ်။ လွှတ်တော်အချင်းချင်း ဖလှယ်ဆက်ဆံမှုတွေက အစိုးရအချင်းချင်း သံခင်းတမန်ခင်းကို အထောက်အကူပြုတဲ့ ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းကို ဆက်လက်ဖွင့်ပေးထားတယ်” ဟု ပြောသည်။ ထို့ပြင် ကိုရီးယား–EU မိတ်ဆွေအဖွဲ့ကို ပြန်လည်ဖွဲ့စည်းရန် တောင်ကိုရီးယား အမျိုးသားလွှတ်တော်အား တိုက်တွန်းထားပြီး ယင်းအဖွဲ့က အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ ဆက်လက်တည်တံ့မှုကို ပိုမိုခိုင်မာစေမည်ဟု ဆိုသည်။ အဆိုပါအဖွဲ့သည် အခါအားလျော်စွာ လာရောက်လည်ပတ်မှုများပေါ်တွင်သာ မူတည်နေရာမှ နိုင်ငံရေးအပြောင်းအလဲများ ရှိစေကာမူ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုကို ဆက်လက်အသက်ဝင်စေနိုင်မည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ရှင်းပြသည်။
ယင်းသို့ ဆက်ဆံရေးကို ပိုမိုတည်ငြိမ် ခိုင်မာစေရန်အတွက် ဥရောပပါလီမန်၏ DKOR နှင့် အမျိုးသားလွှတ်တော်အကြား ပူးတွဲကြေညာချက်တစ်စောင် ထုတ်ပြန်ရေးကိုလည်း စဉ်းစားနေကြောင်း Luena က ပြောသည်။ အဆိုပါကြေညာချက်တွင် အနာဂတ် နှစ်ဖက်ဆက်ဆံရေးအတွက် ဦးစားပေးရမည့် အဓိက နိုင်ငံရေးကဏ္ဍများကို ဖော်ပြမည်ဖြစ်သော်လည်း ဆွေးနွေးမှုများမှာ အစောပိုင်းအဆင့်၌သာ ရှိသေးကြောင်း သိရသည်။
ရှေ့ဆက်၍ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်နိုင်မည့် နယ်ပယ်များအဖြစ် ဒစ်ဂျစ်တယ်၊ အစိမ်းရောင် ဖွံ့ဖြိုးရေးနှင့် ဉာဏ်ရည်တု (AI) ဆိုင်ရာ မိတ်ဖက်ဆက်ဆံရေးများကို ဦးစွာ သုံးသပ်သင့်ကြောင်း၊ လက်ရှိ အသက်ဝင်နေသော သဘောတူညီချက်များကိုလည်း ပြန်လည်အကဲဖြတ်ပြီးမှ ကုန်သွယ်ရေး၊ သိပ္ပံ၊ သုတေသန၊ ရာသီဥတုမူဝါဒနှင့် စွမ်းအင်မူဝါဒတို့ကဲ့သို့ နယ်ပယ်သစ်များကို ရှာဖွေသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ၎င်းက ဆိုသည်။ တောင်ကိုရီးယားသည် EU ၏ အဓိက သုတေသနနှင့် ဆန်းသစ်တီထွင်မှုအစီအစဉ်ဖြစ်သော Horizon Europe တွင် ပါဝင်နေခြင်းကိုလည်း သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု တိုးတက်လာမှု၏ သက်သေအဖြစ် ထောက်ပြခဲ့သည်။
ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့၏ အဓိက သတင်းစကားများထဲတွင် ယူကရိန်းကို ထောက်ခံမှုလည်း ပါဝင်သည်။ Luena က ဗလာဒီမာ ပူတင်၏ ယူကရိန်းအပေါ် တရားမဝင် ကျူးကျော်စစ် ဆက်လက်ရှိနေသမျှ တောင်ကိုရီးယား၏ ထောက်ခံမှုအတွက် ကျေးဇူးတင်ကြောင်း၊ ဆက်လက်ကူညီပံ့ပိုးပေးရန်လည်း တောင်းဆိုကြောင်း ပြောသည်။ ထို့အပြင် မြောက်ကိုရီးယား၏ နျူကလီးယားအစီအစဉ်နှင့် ရုရှားနှင့် ပိုမိုနီးကပ်လာနေသော ဆက်ဆံရေးကိုလည်း စိုးရိမ်ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။ ဥရောပသမဂ္ဂအနေဖြင့် မြောက်ကိုရီးယား၏ “လုံးဝ၊ ပြန်လှန်မရဘဲ၊ စိစစ်အတည်ပြုနိုင်သည့် နျူကလီးယားဖျက်သိမ်းရေး” ကို ထောက်ခံသည့် မူဝါဒကို ဆက်လက်ကိုင်စွဲထားကြောင်းလည်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။ မြောက်ကိုရီးယားက ရုရှား၏ ယူကရိန်းစစ်ကို ထောက်ပံ့ရန် လက်နက်များနှင့် စစ်သားများ ပေးပို့ထားသည်ဟု သတင်းထွက်နေခြင်းအပေါ်လည်း စိုးရိမ်ကြောင်း ဆိုသည်။ “မြောက်ကိုရီးယားဟာ ပူတင်ရဲ့ အကြီးမားဆုံး မဟာမိတ်ဖြစ်လာတယ်” ဟု Luena က ပြောပြီး ယင်းအခြေအနေသည် ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ်သာမက နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းတစ်ခုလုံးအတွက်ပါ နျူကလီးယားအန္တရာယ်အဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေကြောင်း သတိပေးခဲ့သည်။
ထို့နောက် သူက ဥရောပလွှတ်တော်အမတ်များအနေဖြင့် တောင်ကိုရီးယားကို အဘယ်ကြောင့် ပိုမိုစိတ်ဝင်စားလာသနည်းဟု မေးမြန်းခံရချိန်တွင် တောင်ကိုရီးယား၏ ဒီမိုကရေစီဆိုင်ရာ အားသာချက်များ၊ စီးပွားရေး ယုံကြည်စိတ်ချရမှုနှင့် ယဉ်ကျေးမှုလွှမ်းမိုးမှုတို့ကို အကြောင်းပြခဲ့သည်။ “ဥရောပမှာ Korea လို့ ပြောလိုက်ရင် ယုံကြည်မှုလို့ ဆိုလိုတယ်။ Korea means trust” ဟု ၎င်းက ပြောကြားကာ လုံခြုံရေးဆိုင်ရာ စိန်ခေါ်မှုများ ပိုမိုချိတ်ဆက်လာနေသည့် ယနေ့ကာလတွင် တောင်ကိုရီးယားသည် နိုင်ငံတကာဥပဒေကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရာနှင့် စည်းမျဉ်းအခြေပြု နိုင်ငံတကာစနစ်ကို ထိန်းသိမ်းရာတွင် တန်ဖိုးရှိသော မိတ်ဖက်နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်ကြောင်း သတ်မှတ်ခဲ့သည်။