တောင်ကိုရီးယား-အမေရိကန် နျူကလီးယားရေငုပ်သင်္ဘော သဘောတူညီမှု ရှေ့တိုး၊ ကျွန်းဆွယ်ကာကွယ်ရေးတွင် ဆိုးလ်၏ အခန်းကဏ္ဍ မြှင့်တင်
တောင်ကိုရီးယားနှင့် အမေရိကန်တို့သည် ဆိုးလ်၏ အနာဂတ် နျူကလီးယားစွမ်းအင်သုံး ရေငုပ်သင်္ဘောများကို တောင်ကိုရီးယားကျွန်းဆွယ် လုံခြုံရေးစနစ်ကို အားကောင်းစေမည့် အစိတ်အပိုင်းတစ်ရပ်အဖြစ် သဘောတူညီခဲ့ကြကြောင်း နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနက ဇွန် ၉ ရက်တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။ နှစ်နိုင်ငံသည် လက်ရှိ ဆွေးနွေးမှုများကို အရှိန်မြှင့်တင်ကာ မကြာမီ အစဉ်လိုက် ရလဒ်များ ထွက်ပေါ်လာစေရန် ဆက်လက် ညှိနှိုင်းနေကြောင်းလည်း သိရသည်။
နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၅ တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည့် ပူးတွဲအချက်အလက်စာတမ်းပါ လုံခြုံရေးနှင့် စီးပွားရေး သဘောတူညီချက်များကို အကောင်အထည်ဖော်ရန်အတွက် ဆိုးလ်မြို့တွင် ဇွန် ၂ ရက်နှင့် ၃ ရက်တို့၌ ပဏာမဆွေးနွေးပွဲများ စတင်ခဲ့သည်။ ကိုရီးယားဘက်မှ ပထမနိုင်ငံခြားရေးဒုဝန်ကြီး Park Yoon-joo က ဦးဆောင်ခဲ့ပြီး အမေရိကန်ဘက်မှ နိုင်ငံရေးရေးရာ နိုင်ငံခြားရေးဒုဝန်ကြီး Allison Hooker က ဦးဆောင်ကာ နှစ်နိုင်ငံ၏ လုံခြုံရေး၊ ကာကွယ်ရေး၊ စွမ်းအင်နှင့် ကုန်သွယ်ရေးဌာနများမှ တာဝန်ရှိသူများ ပါဝင်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန တာဝန်ရှိသူတစ်ဦး၏ ပြောကြားချက်အရ ဆွေးနွေးမှုများတွင် ရေငုပ်သင်္ဘောများကို တောင်ကိုရီးယားတွင် တည်ဆောက်မည်ဟူသော အခြေခံသဘောတူညီချက်ကို အခြေပြု၍ ဆက်လက်ညှိနှိုင်းခဲ့ကြသည်။ အမေရိကန်ဘက်က စစ်ကာလ စစ်ဆင်ရေးထိန်းချုပ်မှုကို ကိုရီးယားဘက်သို့ လွှဲပြောင်းပေးရေး (OPCON transfer) နှင့် ရေငုပ်သင်္ဘောကိစ္စကို ချိတ်ဆက်ပြောဆိုခြင်း မရှိခဲ့ကြောင်းလည်း ၎င်းကဆိုသည်။
တောင်ကိုရီးယားသမ္မတ လီဂျေမြောင်နှင့် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်တို့သည် ၂၀၂၅ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ထိပ်သီးဆွေးနွေးပွဲတွင် တောင်ကိုရီးယားအတွက် နျူကလီးယားစွမ်းအင်သုံး ရေငုပ်သင်္ဘောများ ရရှိရေး ဆက်လက်ဆောင်ရွက်ရန် သဘောတူခဲ့ပြီး လျှော့စျေးအခွန်နှုန်းထားများအတွက် တောင်ကိုရီးယားက အမေရိကန်တွင် ဒေါ်လာ ၃၅၀ ဘီလီယံ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံရန် ကတိပြုထားသည်။ သဘောတူညီချက်၏ အသေးစိတ်များကို လျှို့ဝှက်ထားသော်လည်း အဓိက ဆွေးနွေးချက်မှာ တောင်ကိုရီးယား၏ ယူရေနီယမ်ကြွယ်ဝစေမှု (uranium enrichment) နှင့် အသုံးပြုပြီး နျူကလီးယားလောင်စာ ပြန်လည်ပြုပြင်အသုံးချမှု (spent fuel reprocessing) ဆိုင်ရာ အမေရိကန်၏ ခွင့်ပြုချက်အတိုင်းအတာဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ ဆိုးလ်က ရေငုပ်သင်္ဘောများကို ကိုရီးယားတွင် တည်ဆောက်ပြီး နျူကလီးယားလောင်စာကို အမေရိကန်ထံမှ ဝယ်ယူရန် ရည်ရွယ်ထားသည်။
အကောင်အထည်ဖော်မှုအတွက် လက်ရှိတွင် နည်းလမ်း ၃ မျိုးကို ဆွေးနွေးနေကြသည်။ ၎င်းတို့မှာ အရပ်ဘက်နျူကလီးယား ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး Section 123 သဘောတူညီချက်ကို အပြည့်အဝ ပြင်ဆင်ခြင်း၊ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း ပြင်ဆင်ခြင်း သို့မဟုတ် အသစ်သော အကောင်အထည်ဖော် အမိန့်များ ထုတ်ပြန်ခြင်းတို့ ဖြစ်သည်။ တောင်ကိုရီးယားဘက်က ရွေးချယ်စရာအားလုံးကို ဖွင့်ထားသော်လည်း လက်ရှိတွင် ညှိနှိုင်းမှု၏ အဓိကအကြောင်းအရာကိုသာ အာရုံစိုက်နေကြောင်း သိရသည်။
အဆိုပါအဆိုပြုချက်သည် အမေရိကန်ကွန်ဂရက်နှင့် ဝါရှင်တန်အခြေစိုက် သုတေသနဌာနများကြား နျူကလီးယားပျံ့နှံ့မှုအန္တရာယ် (nuclear proliferation) နှင့်ပတ်သက်သည့် စိုးရိမ်ချက်များကို ထပ်မံဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။ တောင်ကိုရီးယားအား ယူရေနီယမ်ကြွယ်ဝစေမှု စွမ်းရည် ပေးအပ်လိုက်ပါက နျူကလီးယားလက်နက် ထုတ်လုပ်ရေးသို့ လမ်းဖွင့်ပေးသလို ဖြစ်သွားနိုင်ကြောင်း ၎င်းတို့က သတိပေးနေကြသည်။
ဆွေးနွေးပွဲအပြီးတွင် Hooker က မိမိ၏ ဆိုးလ်ခရီးစဉ်ကို “အောင်မြင်မှု” ဟု သုံးသပ်ခဲ့သည်။ ဇွန် ၃ ရက်က X (ယခင် Twitter) လူမှုကွန်ရက်တွင် “ဆိုးလ်သို့ တိုတောင်းသော်လည်း အလွန်ထိရောက်သော ခရီးစဉ်ပြီးနောက် ဝါရှင်တန်သို့ ပြန်လာနေပြီ” ဟု ရေးသားခဲ့ပြီး “U.S.-ROK နျူကလီးယားပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုဆိုင်ရာ ပဏာမဆွေးနွေးမှုများ အောင်မြင်ခဲ့ပြီး နည်းပညာပိုင်းဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးမှုများကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်ရန် အခြေခံတည်ဆောက်နိုင်ခဲ့သည်” ဟု ဆိုသည်။
နှစ်ဖက်စလုံးသည် အကြောင်းအရာပေါ်မူတည်သည့် ရလဒ်များ ထွက်ပေါ်လာစေရန် ဆွေးနွေးမှုများကို အရှိန်မြှင့်တင်ရန် သဘောတူခဲ့ကြပြီး အနာဂတ်တွင် နှစ်နိုင်ငံ အမျိုးသားလုံခြုံရေးကောင်စီများက ပြည့်စုံအစည်းအဝေးများကို အကြိမ်ကြိမ် ကျင်းပမည်ဖြစ်သည်။ ထို့အပြင် ယူရေနီယမ်ကြွယ်ဝစေမှု၊ အသုံးပြုပြီး နျူကလီးယားလောင်စာ ပြန်လည်ပြုပြင်အသုံးချမှုနှင့် နျူကလီးယားရေငုပ်သင်္ဘော ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးတို့အတွက် လုပ်ငန်းအဆင့် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့များ မကြာခဏ အပြန်အလှန် သွားရောက် ဆွေးနွေးမည်ဖြစ်ကြောင်း တာဝန်ရှိသူက ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။