---

အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်သည် မြောက်ကိုရီးယားအရေးကို ပြန်လည်အာရုံစိုက်သင့်သည့် အချိန်ရောက်ပြီဟု ယူဆနေကြောင်း သမ္မတ လီဂျေမြျောင်က ပြောကြားသည်။ G7 ထိပ်သီးအစည်းအဝေးအတွင်း ထရမ့်နှင့် ဆွေးနွေးရာ၌ မြောက်ကိုရီးယား နျူကလီးယားပြဿနာကို အခြားနိုင်ငံများ၏ ကိစ္စများနည်းတူ မဆက်ဆံသင့်ကြောင်းလည်း လီက ထပ်မံတင်ပြခဲ့သည်။

ကြာသပတေးနေ့အထိ ၁၀ ရက်ကြာ ဥရောပ သံတမန်ခရီးစဉ်၏ ရလဒ်များကို ဆိုးလ်မြို့ ချောင်ဝါဒေ၌ သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲလုပ်ရာတွင် လီဂျေမြျောင်က ၎င်းနှင့် ထရမ့်တို့၏ စကားဝိုင်း၌ မြောက်ကိုရီးယား နျူကလီးယားအရေးနှင့် အနာဂတ်တွင် ဆက်လက် ဖြေရှင်းမည့် နည်းလမ်းများကို အချိန်အကြာဆုံး ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ ထရမ့်ကလည်း “မြောက်ကိုရီးယားအရေးကို ပြန်လည်အာရုံစိုက်ရန် အချိန်ရောက်ပြီ” ဟု ပြောဆိုခဲ့ကြောင်း လီက ဆိုသည်။

ယင်းခရီးစဉ်တွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံ၌ တနင်္လာနေ့မှ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့အထိ ကျင်းပခဲ့သော G7 ထိပ်သီးအစည်းအဝေးလည်း ပါဝင်သည်။ အင်္ဂါနေ့က ထိပ်သီးညစာစားပွဲ၌ လီသည် ထရမ့်ဘေးတွင် ထိုင်ခဲ့ပြီး နှစ်ဖက်အကျိုးစီးပွားဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်များကို မိနစ် ၉၀ ကျော်ကြာ ဆွေးနွေးခဲ့ကြောင်း ချောင်ဝါဒေက ထုတ်ပြန်သည်။

လီက ထရမ့်အား သီးခြားကြိုဆိုသည့် အခမ်းအနားတစ်ခုတွင်လည်း အီရန်နှင့် အမေရိကန်ကြား ပဋိပက္ခကို ဖြေရှင်းရာ၌ ထရမ့်က ဦးဆောင်ခဲ့သကဲ့သို့ မြောက်ကိုရီးယားပြဿနာကိုလည်း ငြိမ်းချမ်းစွာ ဖြေရှင်းရေးတွင် ဦးဆောင်ပေးရန် တိုက်တွန်းခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ ထိုအချိန်တွင် ထရမ့်က မြောက်ကိုရီးယားသည် နျူကလီးယားလက်နက်အဆင့်သို့ ရောက်ရှိသွားသည်အထိ အခွင့်အလမ်းရှိစဉ် အရေးယူမှုများ မလုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့ခြင်းအတွက် စိတ်မကောင်းဖြစ်ကြောင်း ပြောဆိုခဲ့သည်ဟု လီက ပြန်လည်ပြောကြားသည်။

ထို့ပြင် လီက မြောက်ကိုရီးယား နျူကလီးယားအရေးကို “အခြားနိုင်ငံများ၏ ကိစ္စများကို ကိုင်တွယ်သကဲ့သို့ မဖြေရှင်းသင့်” ကြောင်း ထရမ့်ကို ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ အမေရိကန်သာ မြောက်ကိုရီးယားနှင့် စကားဝိုင်းကို ပြန်လည်စတင်နိုင်သည့် တစ်ခုတည်းသော အဖွဲ့အစည်းအဖြစ် မြင်ကြောင်းလည်း ထပ်မံတင်ပြခဲ့သည်။ ထရမ့်က မည်သည့် အဆင့်ဆင့် လုပ်ဆောင်မှုများ လိုအပ်မည်ကို မေးမြန်းရာတွင် တောင်ကိုရီးယား၏ မြောက်ကိုရီးယားနှင့် ဆက်သွယ်ရေးလမ်းကြောင်းများမှာ လက်ရှိတွင် အားလုံးနီးပါး ပြတ်တောက်နေသဖြင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံရန် အခွင့်အလမ်း အလွန်ကျဉ်းမြောင်းနေကြောင်း လီက ရှင်းပြခဲ့သည်။

“ဒီအချိန်မှာ မြောက်ကိုရီးယားနဲ့ ဆွေးနွေးနိုင်စွမ်းရှိတဲ့ တစ်ဖက်တည်းသော အဖွဲ့က အမေရိကန်ပဲ ထင်ရပါတယ်” ဟု လီက ထရမ့်ကို ပြောကြားခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ ဝါရှင်တန်အနေဖြင့် မြောက်ကိုရီးယား လက်ခံနိုင်မည့် လက်တွေ့ကျသော အဆိုပြုချက်များ တင်ပြသင့်ပြီး၊ အမေရိကန် စစ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေး ကျွမ်းကျင်သူများ အကြံပြုသည့် ပိုမိုလက်တွေ့ကျသော ချဉ်းကပ်မှုများကိုလည်း ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် လီက တိုက်တွန်းခဲ့သည်။

လီသည် အဆင့်လိုက် နျူကလီးယားဖျက်သိမ်းရေး လမ်းပြမြေပုံကို ထောက်ခံခဲ့ပြီး နိုင်ငံတကာ အသိုက်အဝန်းအနေဖြင့် ပထမဦးစွာ မြောက်ကိုရီးယား၏ နျူကလီးယားလှုပ်ရှားမှုများကို ရပ်တန့်စေကာ ယုံကြည်မှုတိုးလာပြီး လုံခြုံရေး စိုးရိမ်မှုများ လျော့နည်းလာသည့်အခါ လျှော့ချရေးနှင့် နောက်ဆုံးတွင် နျူကလီးယားလုံးဝဖျက်သိမ်းရေးကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သင့်ကြောင်း ပြောသည်။ ၎င်း၏အဆိုအရ မြောက်ကိုရီးယား၏ နျူကလီးယားစွမ်းရည်မှာ အတော်အတန် တိုးတက်နေပြီဖြစ်သဖြင့် ရေတို၊ အလယ်အလတ်နှင့် ရေရှည် ရည်မှန်းချက်များ ပါဝင်သည့် အဆင့်လိုက်ချဉ်းကပ်မှုသာ ပိုမိုလက်တွေ့ကျမည်ဟုလည်း ထရမ့်အား ရှင်းပြခဲ့သည်။

လီ၏ ဥရောပ သံတမန်ခရီးစဉ်တွင် ဘယ်လ်ဂျီယံ၊ အီတလီနှင့် ဗာတီကန်တို့လည်း ပါဝင်ခဲ့ပြီး ထိုခရီးစဉ်အတွင်း ပုပ်ရဟန်းမင်း လီယိုအား မြောက်ကိုရီးယားသို့ လာရောက်လည်ပတ်ရန် တောင်းဆိုခဲ့ကြောင်း သိရသည်။ ၂၀၂၇ ကမ္ဘာ့လူငယ်နေ့ကို ဆိုးလ်မြို့တွင် ကျင်းပမည့်အခါ တောင်ကိုရီးယားသို့ လာရောက်ရန် ဖိတ်ကြားခဲ့သကဲ့သို့ အခွင့်အရေးရှိပါက မြောက်ကိုရီးယားနှင့် စစ်မဲ့ဇုန် (DMZ) သို့လည်း သွားရောက်နိုင်ရန် စဉ်းစားပေးစေလိုကြောင်း ပန်ကြားခဲ့သည်ဟု လီက ပြောသည်။