---

အမေရိကန်က အတင်းအကျပ်လုပ်အား အသုံးပြုမှုဆိုင်ရာ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုအပြီး နိုင်ငံပေါင်း ၆၀ မှ တင်သွင်းကုန်ပစ္စည်းများအပေါ် ထပ်တိုးအခွန်များ စည်းကြပ်ရန် အဆိုပြုပြီးနောက် တောင်ကိုရီးယားအစိုးရက လက်ရှိ ကိုရီးယား-အမေရိကန် အခွန်သဘောတူညီချက်အရ ရရှိထားသည့် အကျိုးခံစားခွင့်များ မထိခိုက်စေရန် အကောင်းဆုံး ကြိုးပမ်းသွားမည်ဟု ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ပြောကြားလိုက်သည်။

အမေရိကန် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးကိုယ်စားလှယ်ရုံး (USTR) က အတင်းအကျပ်လုပ်အားဖြင့် ထုတ်လုပ်ထားသည့် ကုန်ပစ္စည်းများကို တင်သွင်းခွင့်ပိတ်ပင်သည့် စည်းမျဉ်းကို မလိုက်နာခဲ့ဟု စွပ်စွဲစစ်ဆေးပြီးနောက် နိုင်ငံ ၆၀ မှ တင်သွင်းကုန်ပစ္စည်းများအပေါ် ၁၀ ရာခိုင်နှုန်း သို့မဟုတ် ၁၂.၅ ရာခိုင်နှုန်း အခွန်စည်းကြပ်ရန် အဆိုပြုခဲ့သည်။ တောင်ကိုရီးယား၊ တရုတ်နှင့် ဂျပန်တို့အပါအဝင် စီးပွားရေးအဖွဲ့အစည်း ၅၄ ခုသည် ထပ်တိုး ၁၂.၅ ရာခိုင်နှုန်း အခွန်ကို ရင်ဆိုင်ရမည်ဖြစ်သည်။

တောင်ကိုရီးယား သမ္မတရုံးမှ တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးက USTR သည် ၁၉၇၄ ခုနှစ် ကုန်သွယ်ရေးဥပဒေ ပုဒ်မ ၃၀၁ အောက်တွင် မတ်လအတွင်း နိုင်ငံ ၆၀ ကို ပစ်မှတ်ထားကာ အတင်းအကျပ်လုပ်အားနှင့် ဆက်နွယ်သည့် တင်သွင်းကုန်ပစ္စည်းများကို တားမြစ်ရန် ပျက်ကွက်ခဲ့သည်ဟု စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုစတင်ခဲ့ပြီးနောက် အမေရိကန်နှင့် အနီးကပ် ဆက်သွယ်ညှိနှိုင်းနေကြောင်း ပြောသည်။

“အစိုးရအနေနဲ့ စာဖြင့် သဘောထားတင်ပြမယ်၊ လူထုကြားနာပွဲလည်း ကျင်းပမယ်။ ထို့အပြင် USTR ရဲ့ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေတဲ့ ပုဒ်မ ၃၀၁ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုထဲမှာ ပါဝင်နေတဲ့ ထုတ်လုပ်မှုလွန်ကဲမှုဆိုင်ရာ ကိစ္စရပ်တွေကိုလည်း ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သုံးသပ်သွားမယ်” ဟု အဆိုပါတာဝန်ရှိသူက ဆိုသည်။

မတ်လအတွင်း USTR က တောင်ကိုရီးယား၊ တရုတ်၊ ဂျပန်နှင့် အခြား ၁၃ နိုင်ငံကိုလည်း သီးခြား ကုန်သွယ်ရေးစုံစမ်းစစ်ဆေးမှု ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပြီး “ဖွဲ့စည်းပုံဆိုင်ရာ” ထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်း လွန်ကဲမှုနှင့် ထုတ်လုပ်မှုဆိုင်ရာ “တရားမမျှတ” သည့် ကုန်သွယ်ရေးကျင့်ထုံးများ ရှိမရှိ စိစစ်နေသည်။

ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က တောင်ကိုရီးယားနှင့် အမေရိကန်တို့ အပြန်အလှန် အခွန်လျှော့ချရေး သဘောတူညီချက် ရရှိခဲ့ပြီး ယင်းအရ ဝါရှင်တန်က ကိုရီးယားအပေါ် စည်းကြပ်နေသည့် “reciprocal” အခွန်ကို ၂၅ ရာခိုင်နှုန်းမှ ၁၅ ရာခိုင်နှုန်းသို့ လျှော့ချပေးရန် သဘောတူခဲ့သည်။ တုံ့ပြန်အနေဖြင့် ဆိုးလ်က အမေရိကန်တွင် ဒေါ်လာ ၃၅၀ ဘီလျံ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံရန် ကတိပြုထားသည်။