
အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ် ထရမ့်သည် အီရန်နှင့်ဖြစ်ပွားနေသော ပဋိပက္ခ၏ စစ်စရိတ်ကို အာရပ်နိုင်ငံများထံ ကူညီထောက်ပံ့ရန် တောင်းဆိုမည့်အကြောင်း စိတ်ဝင်စားနေကြောင်း၊ တစ်ပြိုင်နက်တည်းတွင် တီဟီရန်နှင့် ဆက်လက်ဆွေးနွေးနေသည့် ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ ဆက်သွယ်မှုများလည်း ကောင်းမွန်စွာ တိုးတက်နေကြောင်း အိမ်ဖြူတော်က ပြောကြားလိုက်သည်။
မတ် ၃၁ ရက်၊ ၂၀၂၆ ခုနှစ် မနက် ၄ နာရီ ၁၃ မိနစ် KST တွင် Reuters သတင်းဌာနက ဖော်ပြခဲ့သည့်အရ အိမ်ဖြူတော်ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ Karoline Leavitt က သတင်းစာရှင်းလင်းပွဲ၌ အာရပ်နိုင်ငံများက စစ်ကုန်ကျစရိတ်ကို ထောက်ပံ့ကူညီမည်လားဟု မေးမြန်းခံရရာ သမ္မတ ထရမ့်အနေဖြင့် ထိုသို့တောင်းဆိုရန် စိတ်ဝင်စားနေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ “သမ္မတက သူတို့ကို အဲဒီလို တောင်းဆိုဖို့ အလွန်စိတ်ဝင်စားနေမယ်လို့ ကျွန်မ ထင်ပါတယ်” ဟု Leavitt က ဆိုသည်။
Leavitt ၏ ပြောကြားချက်အရ တီဟီရန်အစိုးရ၏ လူသိရှင်ကြား ပြောဆိုချက်များနှင့် အမေရိကန်အရာရှိများအား ပုဂ္ဂလိကအရ ပြောဆိုချက်များမှာ မတူညီကြောင်း၊ ပိတ်တံခါးနောက်ကွယ်တွင်မူ အီရန်ဘက်က ဝါရှင်တန်၏ အချို့အဆိုပြုချက်များကို လက်ခံထားပြီးဖြစ်ကြောင်း ဆိုသည်။ “လူသိရှင်ကြား ကြားနေရတဲ့ သူတို့ရဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့ ဘက်က ဟန်ဆောင်ပြောဆိုမှုတွေ၊ မှားယွင်းတဲ့ သတင်းဖော်ပြမှုတွေ ရှိနေသော်လည်း ဆွေးနွေးမှုတွေက ဆက်လက်ရှိနေပြီး အခြေအနေလည်း ကောင်းမွန်နေပါတယ်။ လူသိရှင်ကြား ပြောတာနဲ့ ကျွန်တော်တို့ကို ပုဂ္ဂလိကအရ ပြောတာက သိသိသာသာ ကွာခြားနေပါတယ်” ဟု သူမက ဆိုသည်။
ထိုနေ့အစောပိုင်းတွင် ထရမ့်က အီရန်အနေဖြင့် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို မဖွင့်ပေးပါက အီရန်၏ စွမ်းအင်စက်ရုံများနှင့် ရေနံတွင်းများကို “ပြိုလဲပျက်စီးသွားစေမည်” ဟု သတိပေးခဲ့သည်။ အီရန်ဘက်က အမေရိကန်၏ ငြိမ်းချမ်းရေးအဆိုပြုချက်များကို “လက်တွေ့မကျ” ဟု ခေါ်ဆိုပြီး အစ္စရေးကို ဒုံးကျည်များ ဆက်တိုက်ပစ်ခတ်ခဲ့ပြီးနောက် ထရမ့်က အဆိုပါ သတိပေးချက်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ထရမ့်က တီဟီရန်နှင့် ဆွေးနွေးမှုများ အဆင်ပြေနေကြောင်းလည်း ပြောကြားပြီး အီရန်တွင် “အစိုးရပြောင်းလဲမှု” ဖြစ်ပေါ်နေပြီဟု အရိပ်အမြွက် ပြောဆိုခဲ့သည်။ “ကျွန်တော်တို့မှာ အစိုးရပြောင်းလဲမှု ရှိပြီးသားပါ။ ပထမအစိုးရက လုံးဝ ဖျက်စီးခံလိုက်ရပြီး အားလုံး သေဆုံးသွားပြီ။ နောက်အစိုးရကလည်း အများစု သေဆုံးသွားပြီ။ တတိယအဆင့်မှာတော့ ကျွန်တော်တို့က အရင်က ဘယ်သူနဲ့မှ မဆိုင်ဖူးတဲ့ လူတွေနဲ့ ဆက်ဆံနေရတာပါ” ဟု ထရမ့်က တနင်္ဂနွေနေ့တွင် သတင်းထောက်များကို ပြောကြားသည်။ “အဲဒါကို အစိုးရပြောင်းလဲမှုလို့ ကျွန်တော် သတ်မှတ်မယ်။ တကယ်တမ်းပြောရရင် သူတို့က အတော်လေး သဘောထားမျှတလာပါတယ်” ဟုလည်း ဆိုသည်။
သို့သော် အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး Marco Rubio ကမူ တနင်္လာနေ့တွင် Good Morning America အစီအစဉ်၌ အီရန်တွင် “ပိုမိုတည်ငြိမ်ပြီး လက်တွေ့ကျသော အနာဂတ်အမြင်” ရှိသူများ ဦးဆောင်လာပါက သတင်းကောင်းဖြစ်မည်ဟု ပြောကြားခဲ့သော်လည်း၊ ထိုသို့ မဖြစ်လာနိုင်ခြေကိုလည်း အမေရိကန်အနေဖြင့် “ပြင်ဆင်ထားရမည်” ဟု သတိပေးခဲ့သည်။
Leavitt ကလည်း အမေရိကန်သည် သဘောတူညီချက်ကို လက်တွေ့အကောင်အထည်ဖော်နိုင်မည့်သူများနှင့်သာ သဘောတူစာချုပ် ချုပ်ဆိုနေကြောင်း မည်သို့အာမခံမည်ဟု မေးမြန်းခံရရာ အီရန်က ဝါရှင်တန်ကို ပုဂ္ဂလိကအရ ပြောဆိုသည့် မည်သည့်အရာကိုမဆို စမ်းသပ်ကြည့်မည်ဖြစ်ကြောင်း၊ တီဟီရန်ကို တာဝန်ခံစေရန် အမေရိကန်ဘက်က သေချာစီမံမည်ဖြစ်ကြောင်း ပြောသည်။ “သူတို့က အဲဒီလို မလိုက်နာဘူးဆိုရင်၊ ပုဂ္ဂလိကအရ ကြားနေရတဲ့ စကားတွေဟာ လုပ်ဆောင်ချက်နဲ့ မကိုက်ညီဘူးဆိုတာ သက်သေပြရင် အီရန်အစိုးရအနေနဲ့ သမ္မတက ကြိုတင်ပြောထားတဲ့ စစ်ရေးဆိုင်ရာ အကျိုးဆက်တွေကို ရင်ဆိုင်ရမယ်” ဟု သူမက ဆိုသည်။