အရှေ့အလယ်ပိုင်း ပဋိပက္ခကြောင့် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားတစ်လျှောက် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး လမ်းကြောင်းများနှောင့်ယှက်လာသဖြင့် ကိုရီးယားတွင် အမှိုက်အိတ်နှင့် ပလတ်စတစ်အိတ်များ ပြတ်လပ်လာနိုင်ခြေကို စိုးရိမ်မှု မြင့်တက်နေသည်။ အဆိုပါအခြေအနေကြောင့် အစိုးရက နဖ္ဖသာတင်ပို့မှု ကန့်သတ်ခြင်းနှင့် ပြန်လည်အသုံးပြု ကုန်ကြမ်းဖြင့် အိတ်များ ထုတ်လုပ်ရေး အပါအဝင် ကြိုတင်ကာကွယ်မှုများ ချမှတ်လာသည်။
ဆိုးလ်မြို့အလယ်ပိုင်း Cheonggye Stream အနီးတွင် တော့ဘိုကီ (tteokbokki) ဆိုင် ဖွင့်ထားသည့် အသက် ၆၇ နှစ်အရွယ် ပတ်ဆွန်းအော့က ကြာသပတေးနေ့က ပလတ်စတစ်အိတ် ၂၀၀ လုံး မှာယူရန် ကြိုးစားခဲ့သော်လည်း မရခဲ့ကြောင်း ပြောသည်။ “ကျွန်မ ပေးသွင်းသူတွေက ပလတ်စတစ်အိတ်တွေ မရနိုင်တော့ဘူးလို့ ပြောတယ်။ စစ်ပွဲ ဒီနေ့ပဲ ရပ်သွားရင်တောင် စတော့ ရောက်လာဖို့ ၆ ပတ်လောက် ကြာမယ်တဲ့။ ကျွန်မမှာ ရှိနေတဲ့ အိတ်တွေကတော့ ၂ ပတ်လောက်နဲ့ ကုန်သွားနိုင်တယ်။ အဲဒီနောက် ဘယ်က ရမလဲ မသိတော့ဘူး” ဟု သူမက Korea Times သို့ သောကြာနေ့တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။
ဤအခြေအနေသည် အရှေ့အလယ်ပိုင်း ပဋိပက္ခကြောင့် သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးလမ်းကြောင်းများ ထိခိုက်ပြီး ပလတ်စတစ်ထုတ်လုပ်ရာတွင် အရေးကြီးသော ကုန်ကြမ်းတစ်ခုဖြစ်သည့် နဖ္ဖသာ (naphtha) ထောက်ပံ့မှုလည်း နှောင့်ယှက်လာနိုင်သဖြင့် ကိုရီးယားရှိ စားသုံးသူများနှင့် လုပ်ငန်းရှင်များအကြား မရှိမဖြစ်ကုန်ပစ္စည်း ပြတ်လပ်မည်ကို စိုးရိမ်မှု တိုးလာနေကြောင်း ဖော်ပြနေသည်။ ကိုရီးယားသည် နဖ္ဖသာ လိုအပ်ချက်၏ ၄၅ ရာခိုင်နှုန်းကို တင်သွင်းနေရပြီး၊ ထိုအနက် ၇၇ ရာခိုင်နှုန်းမှာ အရှေ့အလယ်ပိုင်းမှ ရရှိနေသဖြင့် ပဋိပက္ခ၏ သက်ရောက်မှုကို အထူးခံရနိုင်သည့် အခြေအနေတွင် ရှိနေသည်။
ကိုရီးယားအစိုးရသည် ၁၉၉၅ ခုနှစ်ကတည်းက ပမာဏအလိုက် အမှိုက်ကြေးစနစ်ကို စတင်ကျင့်သုံးခဲ့ပြီး အိမ်ထောင်စုများအနေဖြင့် အထွေထွေအမှိုက်များ စွန့်ပစ်ရန် အစိုးရထုတ် အမှိုက်အိတ်များကို ဝယ်ယူရသည်။ အဆိုပါအိတ်များသည် ၂ လီတာမှ ၁၀၀ လီတာအထိ အရွယ်အစားမျိုးစုံရှိပြီး ၁၀ လီတာအိတ်တစ်လုံး၏ စျေးနှုန်းမှာ မြို့နယ်အလိုက် ဝမ်အနည်းငယ်ရာမှ စတင်ကာ ဒေါ်လာ ၁ ဒေါ်လာအောက်သာ ကျသင့်လေ့ရှိသည်။ သို့သော် အိတ်ပြတ်လပ်လာလျှင် အမှိုက်သိမ်းဆည်းမှုကို ရပ်တန့်သွားစေမည့်အရာ မဟုတ်ဘဲ ပြည်သူများ၏ အမှိုက်ပမာဏအလိုက် ကောက်ခံသည့် စနစ်တစ်ခုအဖြစ်သာ အသုံးပြုနေခြင်းဖြစ်သည်။
စိုးရိမ်မှုများ မြင့်တက်လာသဖြင့် ကုန်သွယ်ရေး၊ စက်မှုနှင့် စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနက သောကြာနေ့မှစတင်၍ နဖ္ဖသာတင်ပို့မှုကို ၅ လကြာ ပိတ်ပင်ကန့်သတ်လိုက်ပြီး ဝန်ကြီး၏ ခွင့်ပြုချက်ရမှသာ ခြွင်းချက်ပေးမည်ဟု ကြေညာသည်။ သမ္မတ လီဂျေမြောင်ကလည်း အခြေအနေ ဆက်လက်ကြာမြင့်လာပါက တင်သွင်းကုန်ကြမ်းအစား ပြန်လည်အသုံးပြုနိုင်သော ပစ္စည်းများဖြင့် အမှိုက်အိတ်များ ထုတ်လုပ်ရန် ညွှန်ကြားထားကြောင်း သမ္မတရုံး ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ လီကျူယွန်းက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ပြောသည်။
သို့သော် အဆိုပါအစီအမံများ ရှိနေသော်လည်း စိုးရိမ်မှုများ မလျော့သေးဘဲ အချို့ပြည်သူများက အိတ်များကို စတင်စုဆောင်းဝယ်ယူနေကြသည်။ အသက် ၂၉ နှစ်အရွယ် ကင်ဒုံယွန်းက ပြီးခဲ့သည့်သီတင်းပတ်တွင် ၂၀ လီတာအမှိုက်အိတ် ၁၀ ထုပ် ဝယ်ယူခဲ့ပြီး “လက်ရှိ ထောက်ပံ့မှု အနေအထားက သိပ်မပြောင်းသေးလို့ ဒီလောက်ဝယ်ထားတာ လိုအပ်လား မသေချာပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ အိတ်ကုန်မှာကိုတော့ စိတ်ပူစရာမလိုတော့ဘူး” ဟု ပြောသည်။ အသက် ၃၂ နှစ်အရွယ် ရုံးဝန်ထမ်း လီဆန်းဝုကလည်း COVID-19 ကာလအတွင်း မျက်နှာဖုံးပြတ်လပ်မှုကို သတိရစေကြောင်း ပြောပြီး “ကျွန်တော်ကတော့ မစုဆောင်းသေးဘူး။ တစ်ပတ်ကို ၁၀ လီတာအိတ် တစ်လုံးလောက်ပဲ သုံးတာကြောင့်ပါ။ ဒါပေမဲ့ အခြေအနေ ဆိုးလာရင် အထုပ်များများ ဝယ်မယ်” ဟု ဆိုသည်။
အခြားတချို့ကမူ အလွန်အကျွံ ဝယ်ယူရန် မလိုဟု ယူဆကြသည်။ အသက် ၂၈ နှစ်အရွယ် ရုံးဝန်ထမ်း ကင်ဂျေဝူက အစိုးရက အခြေအနေကို ဖြေရှင်းနိုင်မည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း ပြောပြီး “ဒါက COVID-19 မဟုတ်ဘူး၊ အမှိုက်အိတ်ပဲ” ဟု ဆိုသည်။ အိတ်များ မရတော့လျှင် မည်သည့် ပလတ်စတစ်အိတ်မဆို အသုံးပြုပြီး ပြတ်လပ်မှု ကျော်လွန်သွားမှ ကိုင်တွယ်မည်ဟုလည်း ထပ်ပြောသည်။
ရာသီဥတု၊ စွမ်းအင်နှင့် ပတ်ဝန်းကျင်ဝန်ကြီးဌာနက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် အိတ်ထောက်ပံ့မှု အခြေအနေမှာ တည်ငြိမ်နေကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ ဒေသန္တရအစိုးရ ၂၂၈ ခုအနက် ၅၄ ရာခိုင်နှုန်းတွင် ၆ လ သို့မဟုတ် ထို့ထက်ပိုသော စတော့ရှိနေကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ပြတ်လပ်မှု ကြုံနေရသည့် ဒေသန္တရအစိုးရများအနေဖြင့် နယ်မြေကျော်၍ အချင်းချင်း စတော့ဖလှယ်နိုင်ကြောင်းလည်း ဝန်ကြီးဌာနက ဆိုသည်။ ထို့အပြင် အိတ်အများစုကို ဒေသအလိုက် အမှတ်အသားမပါသည့် မပုံနှိပ်ထားသော ရောလ်များအဖြစ် သိုလှောင်ထားသဖြင့် လွှဲပြောင်းပေးနိုင်ကြောင်း၊ ပြန်လည်အသုံးပြု ပိုလီအီသီလင်း (recycled polyethylene) သိုလှောင်ငွေကြောင့် အိတ် ၁.၈၃ ဘီလီယံ ထုတ်လုပ်နိုင်ပြီး ၂၀၂၄ ခုနှစ်တွင် တစ်နိုင်ငံလုံး ရောင်းချခဲ့သည့် ၁.၇၈ ဘီလီယံထက် ပိုများကြောင်းလည်း ထပ်မံပြောကြားခဲ့သည်။