တောင်ကိုရီးယားအစိုးရသည် အမေရိကန်ကုန်သွယ်ရေးကိုယ်စားလှယ်ရုံး (USTR) ၏ နောက်ဆုံးနှစ်ပတ်လည် အစီရင်ခံစာတွင် ဖော်ပြထားသော ကုန်သွယ်ရေးအတားအဆီးဆိုင်ရာ စိုးရိမ်ချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ အမေရိကန်ဘက်နှင့် ဆက်လက်ညှိနှိုင်းသွားမည်ဟု ဧပြီ ၁ ရက်တွင် ထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့သည်။ နှစ်နိုင်ငံ ကုန်သွယ်ရေးဆက်ဆံရေးကို တည်ငြိမ်စွာ ထိန်းသိမ်းနိုင်ရန်အတွက် ကိုရီးယား-အမေရိကန် လွတ်လပ်ကုန်သွယ်ရေးသဘောတူညီချက် (FTA) ၏ အကောင်အထည်ဖော်မှုကိုလည်း ဆက်လက်တိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်သွားမည်ဖြစ်သည်။
ကုန်သွယ်ရေး၊ စက်မှုနှင့် အရင်းအမြစ်များ ဝန်ကြီးဌာနအဆိုအရ ကိုရီးယား-အမေရိကန် FTA ပူးတွဲကော်မတီ အစည်းအဝေးကို မကြာမီ ကျင်းပသွားမည်ဖြစ်ပြီး၊ ယမန်နှစ် နောက်ဆုံးပိုင်းတွင် အခွန်သဘောတူညီချက်အဖြစ် အပြီးသတ်ခဲ့သည့် သဘောတူညီမှုထဲမှ အခွန်မဟုတ်သော ကုန်သွယ်ရေးအတားအဆီးများနှင့် ပတ်သက်သည့် အကောင်အထည်ဖော်ရေးကိစ္စများကို ဆွေးနွေးမည်ဖြစ်သည်။ USTR က 2026 National Trade Estimate (NTE) Report ကို ထုတ်ပြန်ပြီးနောက် ယခုကဲ့သို့ ကြေညာခြင်းဖြစ်ပြီး အဆိုပါအစီရင်ခံစာတွင် ကိုရီးယားအပါအဝင် ကုန်သွယ်ဖက်နိုင်ငံများ၏ “ကုန်သွယ်ရေးအတားအဆီးများ” ကို စာရင်းပြုစုထားသည်။
ဝန်ကြီးဌာန၏ ပြောကြားချက်အရ ယခုနှစ်အစီရင်ခံစာတွင် USTR သည် ကုန်သွယ်ရေးအတားအဆီးများကို သုံးသပ်သည့် နယ်ပယ်ကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်လာစေပြီး ဈေးကွက်အခြေပြု မဟုတ်သော မူဝါဒများနှင့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများ၊ အလုပ်သမားရေးရာနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ရေးရာ ကိစ္စရပ်များကိုလည်း အသစ်ထည့်သွင်းထားသည်။ ပြီးခဲ့သည့်လတွင်လည်း USTR သည် ကိုရီးယားနှင့် အခြားအဓိက စီးပွားရေးနိုင်ငံများအပေါ် ဆက်တိုက် စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုများ စတင်ခဲ့ပြီး ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်မှုဆိုင်ရာ လွန်ကဲထုတ်လုပ်နိုင်စွမ်း၊ ထုတ်လုပ်မှုနှင့် အတင်းအကျပ်လုပ်အားဖြင့် ထုတ်လုပ်ထားသည့် ကုန်ပစ္စည်းများ တင်သွင်းမှုတို့နှင့် ဆက်နွယ်နေသော “မမျှတသည့်” ကုန်သွယ်ရေးကျင့်ထုံးများကို ဖော်ထုတ်ရန် ရည်ရွယ်ထားကြောင်း သိရသည်။
ဆိုးလ်မြို့တော် အရာရှိများအရ USTR ၏ လှုပ်ရှားမှုသည် အမေရိကန်တရားရုံးချုပ်က သမ္မတ ဒေါ်နယ်လ် ထရမ့်၏ “reciprocal” အခွန်များကို ပယ်ဖျက်မီ ဝါရှင်တန်က မိတ်ဖက်နိုင်ငံများအပေါ် ချမှတ်ထားခဲ့သည့် ကုန်သွယ်ရေးဆိုင်ရာ အရေးယူမှုများကို ပြန်လည်အသက်သွင်းရန် ရည်ရွယ်သည့် သဘောလည်း ရှိနိုင်သည်။ 2026 NTE အစီရင်ခံစာတွင် ဆိုးလ်၏ ဒစ်ဂျစ်တယ်စည်းမျဉ်းစနစ်၊ အစားအစာနှင့် တိရစ္ဆာန်/အပင် ကျန်းမာရေးဆိုင်ရာ အတားအဆီးများ (sanitary and phytosanitary barriers) အပါအဝင် အချက်အလက်အများအပြားကို ထောက်ပြထားပြီး ၎င်းတို့အများစုမှာ ယခင်အစီရင်ခံစာများတွင်လည်း ဖော်ပြခဲ့ပြီးသား ကိစ္စရပ်များဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ အထူးသဖြင့် ကုန်ပစ္စည်းများအတွင်း အတင်းအကျပ် သို့မဟုတ် မဖြစ်မနေ လုပ်အားအသုံးပြု၍ ထုတ်လုပ်ထားသည့် ပစ္စည်းများ တင်သွင်းမှုကို ကိုရီးယားက ပိတ်ပင်ထားခြင်း မရှိကြောင်း အစီရင်ခံစာတွင် ဖော်ပြထားပြီး 2025 ခုနှစ်တွင် အမေရိကန် Homeland Security နှင့် Customs and Border Protection တို့က ကိုရီးယား ဆားခြံတစ်ခုမှ ထုတ်လုပ်သည့် ပင်လယ်ဆားထုတ်ကုန်များအပေါ် “withhold release order” ထုတ်ပြန်ခဲ့ကြောင်းလည်း ထည့်သွင်းရေးသားထားသည်။
ကိုရီးယားဘက်က ဖေဖော်ဝါရီလအတွင်း ယခုနောက်ဆုံး USTR အစီရင်ခံစာအပေါ် စာဖြင့်တင်ပြချက် ပေးပို့ခဲ့ပြီး အစီရင်ခံစာ ထုတ်ပြန်သည့်အချိန်အထိ အမေရိကန်နှင့် ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းမှုများ ဆက်လက်ပြုလုပ်ခဲ့ကြောင်းလည်း အရာရှိများက ပြောကြားသည်။